Araç muayenesinde ağır ve hafif kusurlar: Araç neden muayeneden kalır?

Kısaca

Bu yazı dört muayene sonucunu, muayeneden kalan araç için süreci, TÜVTÜRK'ün açıkladığı en sık kusurları ve araç türüne göre muayene periyotlarını anlatır. Bilgiler yönetmelikten, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı belgelerinden, TÜVTÜRK sayfalarından ve haber ajansı haberlerinden alındı.

• Dört sonuç var; muayene kusursuz, hafif kusurlu, ağır kusurlu ya da emniyetsiz olarak sonuçlanır. Kusurlar ise hafif, ağır ve emniyetsiz olarak üç gruba ayrılır.
• Hafif kusurla araç geçer; rapor onaylanır, eksikliği gidermek araç sahibine kalır ve tekrar muayene gerekmez.
• Ağır kusur ve emniyetsizde araç kalır; rapor onaylanmaz. 1 ay içinde bir kez yapılan tekrar muayene ücretsizdir. Süre geçerse ücretin tamamı ödenir.
• 1 aylık süre yalnızca tamir süresidir; TÜVTÜRK'e göre bu süre trafikte serbestçe dolaşma hakkı vermez. Emniyetsiz raporuna, aracın muayenesi tamamlanmadan karayolunda sürülemeyeceği yazılır.
• En sık kusurlar fren ve aydınlatmada; TÜVTÜRK'ün Ağustos 2026'da açıkladığı bir yıllık verilere göre arka fren dengesizliği, yetersiz park freni ve bozuk far ayarı öne çıkıyor.
• Hususi otomobilde ilk muayene 3 yaşta; ardından iki yılda bir yapılır. Ticari araçlar, kamyon ve otobüs gibi diğer motorlu araçlar ise 1 yaşından itibaren her yıl muayene olur.

Muayene sonucu: kusursuz, hafif kusurlu, ağır kusurlu, emniyetsiz

Periyodik muayenede araç dört sonuçtan birini alır. Hangi eksikliğin hangi gruba girdiğini Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı belirler.

Periyodik muayene, aracın fren, aydınlatma ve lastikler gibi güvenliği etkileyen kısımlarının yönetmelikte belirtilen sürelerde istasyonda kontrol edilmesidir. Yönetmeliğe göre muayene sonucu dört grupta değerlendirilir: kusursuz, hafif kusur, ağır kusur ve emniyetsiz. Bakanlığın Kusur Grupları Yönergesi de tespit edilen eksiklikleri emniyetsiz, ağır kusur ve hafif kusur olarak üç gruba ayırır. Kusur gruplarını gösteren kusurlar tablosunu Bakanlık belirler.

Kusurların tam listesi ve hangi kusurun hangi gruba girdiği Bakanlığın kusurlar tablosunda yer alır. Muayene terimleri için araç muayenesi sayfasına bakabilirsiniz.

Ağır kusur ya da emniyetsiz raporu alınca ne olur?

Ağır kusurlu ve emniyetsiz araçlarda süreç aynıdır: kusur giderilir ve araç 1 ay içinde tekrar muayeneye getirilir.

• Rapor onaylanmaz; raporun onaylı çıktısı, kusur giderilip tekrar muayeneye gelinmesi için aracı getiren kişiye verilir.
• 1 ay içinde tekrar muayene ücretsizdir; yönetmeliğe göre bu hak aynı gün ya da 1 ay içinde bir kez kullanılır.
• İlk istasyona dönmek gerekmez; yönetmelik başka bir istasyona da izin verir. TÜVTÜRK'e göre tekrar muayene, Türkiye genelinde aynı araç grubuna hizmet veren tüm istasyonlarda yapılabilir.
• Süre kaçarsa ücret tam alınır; TÜVTÜRK'e göre 1 ay içinde tekrar muayeneye gelinmezse ya da tekrar hakkı kullanıldıktan sonra yeniden muayene gerekirse ücretin tamamı ödenir.
• Emniyetsizde şerh düşülür; yönetmeliğe göre emniyetsiz raporuna, aracın muayenesi tamamlanmadan karayolunda sürülemeyeceği yazılır.

TÜVTÜRK'e göre 1 aylık süre, izin verilen en uzun tamir süresidir; araç sahibine trafikte serbestçe dolaşma hakkı vermez. Ağır kusurlu ve emniyetsiz araçların kusurları en kısa sürede giderilmelidir.

Ticari olarak tescil edilmiş araçlarda muayene ağır kusurlu ya da emniyetsiz çıkarsa rapora "Araç Trafiğe Açık Karayollarında Kullanılamaz" ifadesi yazılır. Muayene ücretleri için araç muayene ücreti, muayenesiz araç cezaları için trafik cezaları sayfasına bakabilirsiniz.

TÜVTÜRK verilerine göre en sık görülen kusurlar

TÜVTÜRK, 21 Ağustos 2026'da bir yıllık muayene verilerine dayanarak en sık karşılaşılan kusurları açıkladı. Açıklamada oran ve kusur grubu verilmedi; öne çıkan alanlar fren ve aydınlatma.

• Arka servis freninde dengesizlik Fren sistemi

  Servis freni, sürüşte kullanılan ayak frenidir. Muayenede arka tekerleklerin fren değerleri arasındaki dengesizlik sık görülüyor.

• Park freninin yetersiz olması Fren sistemi

  Park freni (el freni) testte yeterli fren etkisi göstermiyor.

• Kısa hüzmeli far ayarının bozuk olması Aydınlatma

  Kısa hüzme, şehir içinde ve karşıdan araç gelirken kullanılan kısa fardır. Bu farların ayarı bozuk bulunuyor.

• Fren lambalarının yanmaması Aydınlatma

  Fren lambalarının bir kısmı ya da tamamı yanmıyor.

• Geri vites lambasının çalışmaması Aydınlatma

  Geri vites lambası işlevini yerine getirmiyor.

TÜVTÜRK aynı açıklamada araç sahiplerine muayeneden önce birkaç şeyi kontrol etmelerini önerdi: lastiklerin hava basıncı ve genel durumu, aydınlatma, cam ve aynalar ile silecekler. İlk yardım çantası, yangın söndürme tüpü ve üçgen reflektör gibi zorunlu ekipmanın araçta bulunması da hazırlığın parçası sayıldı. Açıklamaya göre geçerli egzoz emisyon ölçümünün olmaması da sık görülen bir eksiklik. Sonradan takılan ve standarda uymayan LED ampuller de sürüş güvenliğini olumsuz etkileyebilecek unsurlar arasında sayıldı.

TÜVTÜRK'ün Temmuz 2026'da aktarılan verisine göre muayene edilen her 100 motosikletten yaklaşık 17'si ağır kusurlu ya da emniyetsiz bulunuyor. Yönetmeliğe göre istasyon işleticileri kamuoyuyla yalnızca kusursuz, hafif kusurlu, ağır kusurlu ve emniyetsiz rapor sayılarını paylaşabilir.

Araç muayenesi kaç yılda bir yapılır?

Muayene sıklığı aracın türüne ve kullanım amacına göre değişir. Aracın yaşı, uygunluk belgesindeki imal tarihinden itibaren hesaplanır.

Yönetmeliğe göre yeni muayene geçerlilik tarihi, muayenenin onaylandığı günden hesaplanır. Tekrar muayeneyle geçen araçta ise tekrar muayenenin onay tarihi esas alınır. Bu nedenle süresi dolmadan yaptırılan muayenede bir sonraki tarih, eski bitiş tarihine göre değil muayene gününe göre belirlenir. Ticari otomobil olarak tescil edilmiş bir araç hususi otomobile dönüştürülürse, geçerli muayene süresinin sonuna kadar süre verilir.

Kuralları kim koyuyor, muayeneyi kim yapıyor?

Kusur sınıfları ve muayene periyotları Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı yönetmeliğinde tanımlanır. İstasyonları bugün TÜVTÜRK işletiyor; 15 Ağustos 2027'den itibaren TURKA işletecek.

1. 2004

   Araç muayene istasyonlarına ilişkin yönetmelik 23 Eylül 2004'te Resmî Gazete'de yayımlandı (sayı 25592).

2. 2007

   TÜVTÜRK, Türkiye'de araç muayene hizmetini yürütmeye başladı.

3. 2021

   Bugün geçerli yönetmelik 6 Ocak 2021'de yayımlandı (sayı 31356) ve 2004 yönetmeliğini yürürlükten kaldırdı.

4. 2026

   9 Ekim 2026'da yayımlanan değişiklik (sayı 33395), istasyonların denetimine ve idari para cezalarına ilişkin hükümleri değiştirdi.

5. 2027

   MOI Ortak Girişim Grubu'nun kurduğu TURKA, imzalanan sözleşmeye göre 15 Ağustos 2027'den itibaren muayene hizmetini 20 yıl süreyle yürütecek.

Kusur sınıflarını işletici şirket değil, Bakanlık belirler. Bu nedenle işletici değişse de hafif kusur, ağır kusur ve emniyetsiz tanımları yönetmelik değişmedikçe geçerlidir. Yetkililerin Mayıs 2026'da aktardığına göre Türkiye'de tekrar muayenelerle birlikte yıllık muayene sayısı 16 milyona yaklaşıyor.

Sık sorulanlar

Kaynaklar ve yöntem

Kusur sınıflarının tanımları ve muayene periyotları, Araç Muayene İstasyonlarının Açılması, İşletilmesi ve Araç Muayenesi Hakkında Yönetmelik ile Bakanlığın Kusur Grupları Yönergesi'nden alındı. Tekrar muayene ayrıntıları TÜVTÜRK'ün resmî sayfalarından; en sık kusurlar, TÜVTÜRK'ün Ağustos 2026 açıklamasını aktaran AA haberinden; işletici değişikliği AA ve Resmî Gazete'den alındı. Nasıl çalıştığımızı Yöntem ve ilkeler sayfasında anlatıyoruz.

Notlar ve bilerek yazmadıklarımız

• Hangi kusurun hafif, ağır ya da emniyetsiz sayıldığını gösteren tam kusurlar tablosu: Bakanlığın güncel tablosu açılamadı; haber ve içerik sitelerindeki kopyalar kaynak gösterilmedi.
• Motor numarasının okunamamasının hafif kusur sayılması örneği: TÜVTÜRK SSS sayfası açılamadı; bilgi yalnızca şikâyet siteleri ve forumlarda görüldü.
• Ağır kusurlu rapora "Geçici Kusurlu" etiketi yapıştırıldığı bilgisi: güncel 2021 yönetmeliğinde yok, başka güvenilir kaynakta doğrulanamadı.
• Bir sonraki muayeneye önceki raporla gelinmesinin zorunlu olduğu bilgisi: TÜVTÜRK sayfası açılamadı, başka kaynakta doğrulanamadı.
• TÜVTÜRK'ün erken muayene örneği (28 Şubat/18 Ocak): TÜVTÜRK sayfasında görülemedi, yalnızca bir SEO sitesinde vardı. İlke yönetmeliğe dayanarak yazıldı.
• 2025'te 16.924.922 muayene yapıldığı ve bunların 3.590.339'unun tekrar muayene olduğu bilgisi (Bakanlığın soru önergesi yanıtı): yalnızca zayıf bir haber sitesinde görüldü, birincil kaynağa ulaşılamadı.
• Otomobillerde ağır kusur ve emniyetsiz oranı (yüzde): TÜVTÜRK kaynaklı güncel bir oran bulunamadı.
• Römorkların muayene periyodu: Yönetmeliğin 14. maddesi römork ve yarı römorkları yılda bir muayene grubuna koyuyor. TÜVTÜRK'e atfedilen bazı kopyalar ise otomobil römorklarını çeken aracın periyoduna bağlıyor. TÜVTÜRK sayfası doğrudan açılamadığı için çelişki çözülemedi.
• Hususi kamyonet ve arazi taşıtı gibi ara sınıflarda periyot: TÜVTÜRK'e göre sınıfa istasyonda karar veriliyor; sınıf bazında ayrıntı bu yazının kapsamında doğrulanmadı.
• Kusur Grupları Yönergesi'nin yürürlük tarihi: belgede 2021 yılı görülüyor, ancak onay günü ve ayı boş bırakılmış.
• Emniyetsiz araçların trafik zabıtasına bildirilmesi: TÜVTÜRK sayfasında yazıyor, ancak güncel 2021 yönetmeliğinde bu hüküm bulunamadı; benzer bildirim hükümleri yalnızca yürürlükten kalkmış 2004 metninde var. Çelişki çözülemedi.
• 9 Ekim 2026 değişikliğinin 1. maddesinin içeriği: Resmî Gazete sayfası açılamadı; yalnızca 3. ve 19. maddelere ilişkin değişiklikler arama özetinde görüldü.
• Muayene ücretleri ve muayenesiz araç para cezası tutarları: editör kararıyla yazılmadı; ilgili rehber sayfalarına yönlendirildi.

Bir hata ya da değişiklik görürseniz info@autopedya.com adresine yazın; düzeltip değişiklik geçmişine ekliyoruz.

Değişiklik geçmişi

1. 10 Kasım 2026

   Sayfa yayımlandı. Bilgiler 10 Kasım 2026 itibarıyla.